برندهای ايرانی از فوتبال ايران عقب‌تر هستند

حامیان مالی فیفا در جام‌جهانی ۲۰۱۴ برزیل به سه دسته اصلی تقسیم می‌شوند: ۱. همکاران تجاری فیفا ۲. اسپانسرهای بین‌المللی جام‌جهانی و ۳. اسپانسرهای کوچک‌تر (در سطح ملی)

در بالا‌ترین سطح نام تنها شش برند دیده می‌شود: ویزا، کوکاکولا، آدیداس، هواپیمایی امارات، هیوندای و سونی. این‌ها حلقۀ نفوذناپذیر و اختصاصی حامیان مالی فیفا هستند که با پرداخت حدود ۲۵ تا ۵۰ میلیون دلار در سال «شرکای تجاری فیفا» لقب گرفته‌اند. یک سطح پایین‌تر یعنی در لایه دوم هم نام‌های بزرگی چون کاسترول، مک‌دانلد و... به چشم می‌آید که تامین سالانه ۱۰ تا ۲۵ میلیون دلار را به عهده گرفته‌اند. در پایین‌ترین سطح اما، اسپانسرهای کوچک‌تری حضور دارند که هرکدام با تقبل مبالغ مختلف، سهمی در برگزاری باشکوه‌تر جام و البته معرفی هرچه بیشتر برند خود دارند. با این تفاسیر ورود به حلقه حامیان مالی فیفا چندان ساده به نظر نمی‌رسد. در سال ۲۰۱۳ فیفا مبلغ ۴۰۴ میلیون دلار از بابت همین بازار انحصاری به دست آورده است که این مبلغ ۲۹ درصد از درآمد سالانه فدراسیون این ورزش پرطرفدار و در عین حال پردرآمد است. هرکدام از این برندها ملیت مشخصی دارند؛ کوکاکولا آمریکایی‌ست، آدیداس آلمانی و سونی ژاپنی، اما چیزی که در همه آن‌ها مشترک است محدوده فعالیت جهانیِ آن‌هاست. در حالی که تیم ملی ایران در معتبرترین رقابت‌های فوتبال جهان، نمایشی آبرومندانه دارد، جای خالی یک برند ایرانی با محدوده فعالیت جهانی به شدت احساس می‌شود.

اما واقعاً هزینه هنگفتی که توسط این برندها صرف می‌شود آیا بازگشت مناسبی دارد؟

برند لباس و کفش آقای گل مسابقات چیست؟ پوما؟ نایک؟ شاید اهمیتی نداشته باشد، مهم این است که وقتی رو به دوربین‌های خبرنگاران برای دریافت جایزه خود قرار می‌گیرد، «کفش طلای آدیداس» جایزه خواهد گرفت! بهترین بازیکن جام «توپ طلای آدیداس» خواهد گرفت و بهترین دروازه‌بان «دستکش طلای آدیداس». جایزه بهترین بازیکن زیر 21 سال جام نیز به عهده هیوندای است. از همه جوایز اسپانسرها خلاقانه‌تر، جایزه بهترین بازیکن مسابقه است که توسط برند آبجوی بادویسر اهدا می‌شود. تندیس این جایزه به شکل لوگوی این کمپانی ساخته شده و تاثیر بسیار مطلوبی بر روی شناخت مخاطب از برند خواهد داشت.